حاشیه‌نشینی؛ تهدید یا معضل؟

عدالت خبر- حاشیه‌نشینان شهری با جایگاه شهروند بودن فاصله زیادی دارند اما می‌توانند شهروندان آینده باشند، حتی در روندی تدریجی اما این به این معنا نیست که آن‌ها در حال حاضر تهدیدی جدی نیستند.

حاشیه‌نشینی، امکانات و زیرساخت‌های ناموجود

اما وجود و گسترش حاشیه‌نشینی تبعات بسیاری از قبیل رشد بزه‌کاری، توزیع نامتوازن امکانات، عدم وجود مکان‌های عمومی استاندارد، نبود فضای سبز و پارک برای استفاده مردم و بخصوص کودکان، مشکلات زیست محیطی و نبود زیرساخت‌های تاسیساتی، بسترهای آموزشی و حرفه‌ای از جمله خصوصیات مناطق حاشیه شهرها است.

زهرا ساعدپناه می‌گوید: فقدان برخورداری از حداقل امکانات و خدمات شهری برای ساکنان مناطق حاشیه شهر موجب می‌شود، برخی مناطق درون محدوده جغرافیایی شهر جزیی از حاشیه‌نشین‌ها تلقی شود.

وی تصریح کرد: می‌توان گفت حاشیه‌نشینی فردی است مهاجر یا غیرمهاجر که به دلیل فقدان ریاست و تخصص صنفی و نبود بنیان‌های مالی توانمند و طبقه و فرهنگ اجتماعی متناسب با طبقات و فرهنگ متعارف و لازم شهری در حاشیه زندگی می‌کند.

این کارشناس مطالعات اجتماعی افزود: برخی عقیده دارند، حاشیه‌نشینان کسانی هستند که در محدوده اقتصادی شهر زندگی می‌کنند ولی جذب نظام اقتصادی و اجتماعی نشده‌اند.

وی ادامه داد: احساس ناامنی در محله، تنها به دلیل جرایم خشونت‌آمیز نیست بلکه ناهنجاری‌ها و رفتارهای اخلال‌گرانه چون اعتیاد، ولگردی، تکدی‌گری و سرقت گذشته از این‌که عامل اصلی ترس و احساس ناامنی عمومی‌اند به نوبه خود قطعاً زمینه رواج گسترده جرایم را نیز فراهم می‌کنند.

مهاجرت عامل موثر در رشد حاشیه‌نشینی

شاهو حسنی اظهار داشت: مهاجرت، از عوامل موثر در شکل‌گیری حاشیه‌نشینی است، مهاجرت اعم از مهاجرت افراد از روستاها و شهرهای کوچک به شهرهای بزرگ و نیز مهاجرت افراد از هسته داخلی شهر به حواشی آن است.

وی با اشاره به این‌که در شکل‌گیری مناطق حاشیه‌نشینی حداقل در گسترش آن نقش و تاثیر عملکرد ادارات و دستگاه‌های دولتی و عمومی را نباید نادیده گرفت، گفت: عمده‌ترین نماد جهانی حاشیه‌نشینی سیمای نامطلوب آن بوده که احساس، وجدان و دیدگان آدمی را می‌آزارد، ساختمان‌ها تخریب شده و فرسوده شده نشان می‌دهد، گذرگاه‌ها و معابر پرپیچ‌وخم و کم عرض بوده و معمولاً راه دسترسی خودروهای امداد اعم از آتش‌نشانی، اورژانس و پلیس در مواقع بروز حوادث وجود ندارد.

از عوامل گرایش به اعتیاد، فقر، بیکاری، فقدان برنامه صحیح برای پرکردن اوقات فراغت، نابرابری‌های اقتصادی و اجتماعی و در دسترس بودن مواد مخدر را می‌توان نام برد، معمولاً در مناطق حاشیه‌نشین بسیاری از این عوامل قابل رؤیت بوده تا جایی‌که اعتیاد به موادمخدر در بین جوانان این مناطق و همچنین خرید و فروش مواد افیونی روز به روز افزایش می‌یابد.

حاشیه‌نشینان شهری با جایگاه شهروند بودن فاصله زیادی دارند ولی می‌توانند شهروندان آینده باشند، حتی در روندی تدریجی اما این به این معنا نیست که آن‌ها در حال حاضر تهدیدی جدی نیستند، به راستی اگر قرار باشد برای چالش‌های حاشیه‌نشینی برنامه‌ای طراحی شود چه کسانی یا چه نهادی باید به سراغ چه نسخه‌هایی بروند؟

fars

شما هم در قسمت نظرات در مورد این مطلب بنویسد بعد از تائید مدیر منتشر خواهد شد