شیشه پرمصرف ترین ماده مخدر صنعتی جامعه/ خانواده ها مواظب باشند

اعتیاد جزو مهمترین بیماری های شایع کشور است و علل بسیاری از آسیب های اجتماعی شناخته شده است، تحولات شیوه زندگی، ساختار اجتماعی و نبود تفکر سیستمی و پیشگیرانه موجب افزایش رو به رشد آسیب های اجتماعی در جامعه شده است.

به گزارش عدالت خبر به نقل از ایرنا هم اکنون الگوی اعتیاد از مصرف سنتی به سمت مصرف مواد صنعتی در حال حرکت است، به طوری که شیشه به عنوان پرمصرف ترین ماده صنعتی جامعه در حال افزایش است.
آمارها بیانگر آن است علل ۵۰ درصد طلاق ها در کشور، ۲۵ درصد کودک آزاری و همسر آزاری و ۳۵ درصد جرایم در جامعه مربوط به اعتیاد است، حدود ۱۸ درصد از جمعیت دانشجویان دختر و پسر کشور نیز سیگار یا قلیان مصرف می کنند.
پیشگیری و ارتقای آگاهی و دانش جامعه نقش تعیین کننده و موثری در پیشگیری از بروز معضلات اجتماعی دارد.
تشکل های مردمی و یا همان سازمان های مردم نهاد یکی از نهادهای زندگی امروزی هستند که با اتخاذ تدابیر و برنامه هایی برای مهار و کنترل مواد مخدر در جامعه تلاش می کند.
علاوه بر این برای کاهش آسیب ها و معضلات اجتماعی از جمله اسیب های ناشی از مصرف روانگردان ها باید در بررسی ها و ارزیابی ها به نقش فرد و خانواده، نهادها و موسسات عمومی و خصوصی فعال توجه ویژه ای شود در همین راستا ایرنا به منظور تبیین درست دلایل مصرف مواد مخدر شیشه و تغییر مصرف معتادان از مواد مخدر سنتی به صنعتی در جامعه با کارشناسان و متخصصان این رشته به بحث نشسته است.
مسوول فنی انجمن ترک اعتیاد حیات نو سنندج با اشاره به اینکه در ۱۰ سال گذشته مواد افیونی، ماده مخدر مصرفی رایج جامعه بوده است گفت: در دهه گذشته مصرف آمفتامین یا شیشه به نحو چشمگیری گسترش یافته است و هم اکنون بخش عمده اعتیاد جامعه را معتادان شیشه تشکیل می دهند.
دکتر کیهان امامی بیشترین مواد مخدر مصرفی کنونی جامعه را شیشه، تریاک، هرویین، ترامادول و حشیش دانست و گفت: متاسفانه اخیرا علاوه بر شیشه مصرف ترامادول به دلیل باورهای غلط در جوانان شیوع چشمگیری پیدا کرده است.
وی اظهارکرد: بیشترین کسانی که به مراکز درمانی ترک اعتیاد مراجعه می کنند در دهه سوم تا ششم زندگی هستند و از نظر جنسیتی حدود ۴ تا ۵ درصد مراجعین را هم خانم ها تشکیل می دهد.
به گفته وی بیشترین افرادی که به مراکز درمانی مراجعه می کنند معتادان درمانده ای هستند که به آخر خط رسیده اند و نمی توانند مواد تهیه کنند.
این پزشک افزود: اعتیاد فرایندی است که با اولین دفعه مصرف مواد مخدر آغاز می شود و با تداوم مصرف، عوارض جسمی و روحی ایجاد می شود.
دکتر امامی یادآورشد: به دلیل بی توجهی بیمار در زمینه بهداشت فردی و تغذیه ای به تدریج مشکلات جسمی در بیمار ایجاد می شود و منجر به بروز عوارض جسمی مانند تغییرات فیزیکی و ظاهر بیمار، ایجاد بیماری دهان و دندان، عفونت و نارسایی تنفسی، اختلالات پوستی و قلبی و عروقی و گوارشی می شود.
وی اظهارکرد: ماده مخدر اثر مستقیم روی سیستم عصبی مرکزی دارد و تغییرات وسیعی روی خلق و رفتار ایجاد می کند و منجر به افسردگی، اختلال خواب، اختلال جنسی، اضطراب، استرس و اسکیزوفرنی و اختلال شخصیتی در بیمار می شود.

** علل روانشناختی گرایش به اعتیاد متعدد است
در همین حال یکی از اساتید روان شناسی دانشگاه آزاد سنندج علل روانشناختی گرایش اعتیاد را متعدد دانست و گفت: مطالعات جدید بیانگر آن است که سوء مصرف مواد به متغیرهای روانشناختی مانند ویژگی های شخصیتی هوش هیجانی، مکانیزم های دفاعی، هیجان خواهی و سرسختی روان شناختی مرتبط است.
دکتر عطا شاکریان افزود: افرادی که مصرف کننده مواد هستند هوش هیجانی پایین تری دارند در مدیریت مطلوب هیجان ها و روابط میان فردی با دشواری مواجه هستند این عامل سبب می شود فرد در رویارویی با موقعیت های زندگی توانایی تحلیل، تصمیم گیری و انتخاب رفتار صحیح را از دست دهد و به رفتارهای سازش نیافته به ویژه سوء مصرف مواد گرایش پیدا کند.
وی اظهار کرد: مطالعات نشان داده است افرادی که به سمت مصرف مواد گرایش دارند بیشتر از مکانیزم های رشد نیافته استفاده می کنند، این افراد در موقعیت های زندگی از بکارگیری مکانیزم های دفاعی موثر و کارآمد ناتوان هستند و ابتلا به اختلال های روانی نیز در افراد بالاست.
وی با بیان اینکه سبک مکانیزم دفاعی می تواند نقش مهمی در آسیب های روانی و گرایش افراد به مواد مخدر داشته باشد افزود: بنابر نتایج تحقیقات، افرادی که قدرت ابراز وجود بیشتری دارند، کمتر در معرض اعتیاد قرار خواهند گرفت.
شکست در دستیابی به انواع تایید اجتماعی، شایستگی، اعتماد به نفس و استقلال شخصی که حداقل انتظارات افراد و جامعه است در گرایش و مصرف مواد ارتباط دارد.
نه گفتن به تقاضای نا معقول دیگران مولفه های ابراز وجود توانایی است، یعنی افرادی که از ابراز وجود بیشتری برخوردارند، می توانند در برابر درخواست های نامعقول دیگران ایستادگی کنند.
روان شناسان کمبود شرایط مناسب جهت تخلیه افراد بویژه در مناطق محروم که امکانات گذران اوقات فراغت به خوبی فراهم نیست را یکی از عوامل زمینه ساز گرایش به اعتیاد می دانند.
استاد دانشگاه آزاد سنندج در این زمینه معتقد است افراد هیجان خواه بیشتر در معرض استفاده از روش های غیرمنطقی کسب هیجان از جمله مصرف مواد مخدر قرار دارند.
شاکریان عوارض روانی و شخصیتی ناشی از اعتیاد به مواد مخدر را متعدد دانست و گفت: ضعف اراده، بی توجهی به مسوولیت های فردی، ضعف شخصیت، ضعف عاطفه، عصبی بودن، به هم خوردن تعادل روانی، شخصیت نامتعادل و متزلزل و ضعف اعتماد به نفس از علل تاثیرگذار در اعتیاد است.
وی یادآورشد: از نظر روانی معتادان دارای تعادل روانی نبوده و دارای شخصیت تلقین پذیر هستند و غالباً از انواع افسردگی ها رنج می برند و احساسات پایداری ندارند و مضطرب و بی قرار هستند و عقده حقارت و خودکم بینی دارند و اعتماد به محیط و آینده ندارند.
وی توهمات شدید روانی، رفتارهای پرخطر جنسی، قتل و خودکشی را از اثرات زیانبار اعتیاد بیان کرد و افزود: چه بسا بسیار خانواده هایی که در اثر گرفتاری به این معضل از هم پاشیده شده و رو به زوال می روند.
وی افزود: مصرف شیشه بر روی مغز و رفتار شخص تاثیر می گذارد در مدت کوتاهی به دلیل آشفتگی های ذهنی، فراموشکاری، مسوولیت ناپذیری، پرخاشگری، توهم و هذیان، موقعیت اجتماعی و حتی روابط زناشویی فرد به خطرمی افتد.
دکتر شاکریان بی خوابی شدید، پرچانگی، تکرار حرف ها و کارهای ساده، تغییر ناگهانی در رفتار و گفتار و اختلال در درک را نیز از تاثیرات روانی مصرف شیشه دانست.
وی گفت:مواردی از دعواهای شدید خانوادگی، تصادفات رانندگی و جنایت های لحظه ای از این افراد گزارش شده است.
وی آگاهی بخشی به جامعه بویژه جوانان در معرض خطر بهترین راهکار پیشگیری از سوء مصرف مواد و اعتیاد به مواد روانگردان ها عنوان کرد.
دکتر شاکریان افزود: مسوولان دولتی موظفند در راستای ارتقاء سطح دانش و بینش اقشار مختلف جامعه بویژه قشر آسیب پذیر و در معرض خطر اقدام کنند.

**
مدیر گروه سلامت روانی – اجتماعی و اعتیاد دانشگاه علوم پزشکی کردستان نیز اعتیاد را وابستگی جسمی و روانی به یک ماده مصنوعی یا نیمه مصنوعی دانست که علیرغم نیاز نداشتن به مصرف آن نتوان در مصرف آن خودداری کرد.
فاروق وفایی افزود: آمفتامین ها، شیشه و روانگردان ها جزو ماده مصنوعی و تریاک و مواد مخدر جزء مواد نیمه مصنوعی است.
وی لاغری و کم اشتهایی را از علایم جسمی مصرف شیشه و عصبی شدن، پرتحرکی، توهم و شکاکیت ذهن را از علایم روانی مصرف شیشه بیان کرد و افزود: مصرف طولانی مدت شیشه عوارض سویی بر روان فرد دارد و فاصله فرد را با واقعیت بیشتر می کند و به مرحله ای از توهم با علایم اسکیزوفرنی می رسد که فرد را نیازمند بستری شدن می کند.
وفایی تاثیرات شیشه بر افراد مختلف را متفاوت دانست و گفت: برخی افراد زودتر معتاد می شوند و دیرتر می توانند ترک کنند و برخی افراد دیرتر معتاد می شوند و زودتر می توانند ترک می کنند.
به گفته وی برخی افراد از حیث ژنتیکی از آمادگی بیشتری برای معتاد شدن برخوردارند و برخی افراد آمادگی کمتری برای ترک اعتیاد دارند.
وی با اشاره به اینکه مواد مخدر بویژه شیشه روی سیستم لمبیک مغز اثر می گذارد گفت: برای درمان ماده صنعتی شیشه هنوز داروی جایگزینی کشف نشده است و از روش های غیر دارویی استفاده می شود.
وی بیماری های روانی مانند شکل های خفیف بیماری اسکیزوفرنی یا اختلاات دو قطبی نشانه اختلالات دو قطبی (افسردگی و شادی زیاد) از علل روانی اعتیاد به شیشه برشمرد.
وفایی به تاثیرات سو ء اعتیاد در جامعه اشاره کرد و گفت: فرد معتاد به تدریج از نظر ارتباطات اجتماعی محدود می شود و نزدیکترین افراد مانند همسر، فرزندان، دوستان و همکاران را از دست می دهد.
وی افت شخصیتی، افت آموزشی و ترک تحصیل و از دست دادن شغل را از پیامدهای اعتیاد دانست و گفت: فرد با افتادن در دام اعتیاد شغل خود را از دست می دهد از حیث طبقه اجتماعی تنزل پیدا می کند از نظر اقتصادی تنزل پیدا می کند و به یک سربار جامعه تبدیل می شود.
وی یادآورشد: والدینی که اعتیاد دارند به دلیل بیماری اعتیاد، روابط مثبت با افراد خانواده را از دست می دهند و نمی توانند نقش والدین مثبت را در الگودهی به فرزندان ایفاء کنند و چه بسا از خانواده طرد می شوند.
مدیر گروه سلامت روانی دانشگاه علوم پزشکی کردستان ارتکاب جرم و کارهای خلاف قانون و در نهایت زندانی شدن فرد را از تبعات زیان بار اعتیاد عنوان کرد و افزود: برخی افراد و تیپ های شخصیتی مانند شخصیت ضد اجتماعی و اختلالات شخصیتی آمادگی بیشتری برای معتاد شدن دارد.
وفایی خانواده های متزلزل و متشنج، ساختار ژنتیکی، شکست های عاطفی، شکست های اجتماعی و اقتصادی، بحران های اجتماعی مانند گرانی و مهاجرت را از عوامل زمینه ساز ابتلاء به بیماری اعتیاد دانست.
وی با اشاره به اینکه اعتیاد یک بیماری صعب العلاج، قابل پیشگیری و درمان است گفت: درمان وابستگی جسمی اعتیاد آسان، اما درمان وابستگی روانی اعتیاد بسیار مشکل است در همین راستا بهترین راهکار پیشگیری از اعتیاد پرهیز از اولین تجربه مصرف مواد است.
به گفته وی روش های ترک اعتیاد به دو روش اصلی دارویی و غیر دارویی است، روش غیر دارویی مانند سم زدایی بدون مصرف داروی جایگزین و برای درمان بیماران معتاد به مواد مخدر از داروی جایگزین متادون استفاده می شود.
وی با بیان اینکه ۹۰ درصد معتادان جامعه را مردان و ۱۰ درصد زنان تشکیل می دهند گفت: در شش سال گذشته میزان اعتیاد در میان زنان چند برابر شده است.
وفایی علل افزایش طلاق، افزایش جرم های اجتماعی و افزایش میزان مرگ و میر در سنین پایین را ناشی از اعتیاد دانست و افزود: اعتیاد جز بیماری های صعب العلاج است که احتمال درمان آن کمتر از ۱۰ درصد است.

** کاهش سن اعتیاد در کردستان
جانشین فرمانده انتظامی کردستان کاهش اعتیاد در کردستان از ۲۵ به ۱۸ سال و تغییر ذائقه مصرف کنندگان مواد مخدر از مواد سنتی به مواد صنعتی را نگران کننده دانست.
به گفته سرهنگ جعفر آژنگ ۷۰ درصد جرایم خرُد در سال گذشته و ۶۷ درصد این جرایم در سه ماهه سال جاری توسط معتادان صورت گرفته است.
سالانه سه هزار نفر در کشور بر اثر اعتیاد به مواد مخدر جان خود را از دست می دهند و حدود یک میلیون و ۷۰۰ هزار نفر از مبتلایان ایدز کشور از طریق اعتیاد مبتلا شده اند.
براساس آخرین آمار تریاک و هرویین، شایع ترین ماده مصرفی در کشور است و بعد از آن شیشه و مواد روانگردان در بین معتادان شیوع دارد.
۸۰۰ هزار معتاد در کشور تحت پوشش درمانی قرار دارند، شش هزار و ۷۰۰ مرکز درمانی اعتیاد در کشور وجود دارد و پنج هزار و ۵۰۰ پزشک در حوزه اعتیاد فعالیت می کنند.
گزارش از شیوا اردلان منش

انتهای پیام/۹۲۰۰۱/۶۵۴۳

شما هم در قسمت نظرات در مورد این مطلب بنویسد بعد از تائید مدیر منتشر خواهد شد