نوره؛ تاریخی ۶۰۰ساله در دل کردستان

۶۰۰سال قدمت
یک جوان تحصیلکرده روستا در گفت‌وگو با همشهری اظهار می‌کند: نوره از روستاهای کوهستانی استان است که تابستان ملا‌یم و مطبوع و زمستان‌‌های سردی دارد.
«احمد کاکه خانی» ادامه می‌دهد: یکی دیگر از زیبایی‌های این روستا، رودخانه «نوره» است که از غرب روستا می‌گذرد و روح طراوت و شادابی را در کالبد طبیعت آن می‌دمد.
وی می افزاید: قدمت این روستا به بیش از ۶۰۰سال بازمی گردد و با توجه به موقعیت جغرافیایی ویژه آن، نزدیکی به سنندج و همچنین شرایط آب و هوایی منحصر به فردش، روزبه روز درحال رشد و پیشرفت است و گردشگران بیشتری برای سفر به این روستا ترغیب می شوند.
کاکه خانی با اشاره به حضور طایفه‌ها و تیره‌های مختلف در این روستا عنوان می‌کند: جمعیت نوره را بیشتر تیره‌های مختلف از پاوه، نوسود و ارامی زبان‌ها تشکیل می دهند و حتی در این روستا هموطنان‌ترک زبان نیز زندگی می کنند. این موضوع سبب شده است که نوره ازنظر فرهنگی بسیار غنی باشد و درآن بتوان چند فرهنگ را در کنار یکدیگر مشاهده کرد، بدون اینکه هیچ مشکلی با یکدیگر داشته باشند. این جوان روستایی عنوان می‌کند: از سال ۱۳۲۰ دراین روستا مراکز آموزشی و مدارس رسمی فعالیت خود را آغاز کرده‌اند که البته این هم به دلیل حضور عالمی فرهیخته به نام «شیخ محمد مردوخ» بوده است، چراکه وی برای رونق فرهنگی و آموزشی این روستا تلاش‌های بسیاری کرد.

مهاجرت جوانان
این روستایی اظهار می‌کند: پیشینه فرهنگی نوره سبب شده است که جوانان این روستا وقت بیشتری را برای کسب علم و دانش صرف کنند و بیشتر آنان مدارج تحصیلی عالی را گذرانده‌اند. کاکه خانی ادامه می‌دهد: ما دراین روستا در سال ۱۳۵۴ حتی فارغ التحصیل کارشناسی ارشد از دانشگاه تبریز را نیز داشته‌ایم که در آن مقطع زمانی ازنظر علمی پیشرفت بسیار مناسبی محسوب می شد. وی با اشاره به مشکل بیکاری در نوره اظهار می‌کند: به دلیل کم توجهی به توزیع امکانات در روستاها، درچند سال گذشته  شاهد مهاجرت اهالی نوره به شهرهای اطراف بوده‌ایم. این موضوع درحالی است که این روستا ظرفیت‌های گردشگری مناسبی دارد که می تواند ازاین موضوع جلوگیری کند. این جوان روستایی همچنین اضافه می کند: با وجود ظرفیت‌ها و توانایی‌هایی که در این روستا وجود دارد، کم‌مهری‌های فراوانی درحق آن انجام شده است. با بالفعل کردن این ظرفیت‌ها می‌توانیم شاهد توسعه اقتصادی در نوره باشیم.

امکانات روستا
این روستایی همچنین با اشاره به امکانات موجود در روستا ادامه می‌دهد: در نوره مانند دیگر روستاهای استان، امکاناتی از قبیل آب لوله کشی، برق، گاز و تلفن و مرکز بهداشت وجود دارد. کاکه خانی اظهارمی‌کند: به دلیل بیکاری و کمبود خدمات، بیشتر اهالی دراین روستا ماندگار نمی‌شوند و برای راه انداختن کسب و کار مناسب، به شهرهای دیگر مهاجرت می‌کنند. این موضوع سبب شده است مهاجرت بی‌رویه در این روستا شکل گیرد و کم کم شاهد خالی شدن نوره از ساکنان اصلی آن باشیم. وی تصریح می‌کند: اگر امکانات مناسب‌تری در روستا ایجاد شود که امید را درمیان جوانان روستایی زنده کند، می‌توان از این روند مهاجرت پیشگیری کرد. خودم از این وضع نگران هستم، چراکه معتقدم اگر وضع به همین منوال پیش رود، امکان دارد روستاهایی مانند نوره خالی از سکنه ‌شود.

بافت‌های فرسوده
یکی دیگر از اهالی نوره اظهارمی‌کند: بیکاری همه منطقه را دربرگرفته است. ازسوی دیگر با اینکه شغل مردم روستا بیشتر کشاورزی و دامپروری است، درواقع به دلیل کمبود آب، اشتغال بیشتر آنها از بین رفته است و دیگر کسی رغبتی به دامپروری یا کشاورزی ندارد. بنابراین مردم چاره ای جز مهاجرت نمی بینند. «لطف‌الله‌محمدی» همچنین با اشاره به وجود بافت‌های فرسوده در این روستا ادامه می‌دهد: بسیاری از بافت‌های موجود در روستا فرسوده هستند و با توجه به اینکه وجود چنین بافت‌هایی سبب ایجاد مشکلاتی در روستا شده است، باید فکری به حال این موضوع کرد. وی عنوان می‌کند: نوره تاریخ کهنی دارد و از آنجا که در این روستا بیشتر به علم و فرهنگ اهمیت داده می شود، مسجد دراین روستا از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است. محمدی تصریح می‌کند: در مسجد این روستا فعالیت‌های فرهنگی و آموزشی مختلفی انجام می‌شود و اهالی نیز از کلاس‌های قرآنی استقبال مناسبی می کنند.

درخواست از مسئولان
این روستایی از مسئولان می‌خواهد که برای رفع مشکلات نوره بیش ازپیش تلاش کنند.محمدی ادامه می‌دهد: اکنون موضوع مهاجرت بی رویه از مشکلات اصلی روستاست و نیروهای جوان و کارآمد آن برای کسب درآمد به شهرهای دیگر مهاجرت می‌کنند که این موضوع می‌تواند تهدید بزرگی برای توسعه روستا باشد.

دامپروری درحال نابودی
یکی دیگر از اهالی روستا نیز اظهارمی‌کند: امروز بیشتر روستاها از جمله نوره با مشکل بیکاری مواجهند، چراکه بیشتر مردم در گذشته از طریق دامپروری امرار معاش می‌کردند، اما امروز این شغل از بین رفته است. «غالب احمدی» ادامه می‌دهد: امروز بیشتر آبشخور دام‌ها از بین رفته است، چراکه برخی افراد دراطراف روستا با ایجاد باغ‌های کوچک، آب‌ها را محبوس کرده‌اند. وی عنوان می‌کند: به دلیل افزایش تعداد باغ‌های کوچک دراین منطقه، آب بیشتر چشمه‌ها درحال خشک شدن است و اکنون دامداران برای تامین آب موردنیاز دام‌ها، این ماده حیاتی را از چشمه تامین می‌کنند. این روستایی ادامه می‌دهد: بیشتر مالکان باغ‌ها در شهر زندگی می‌کنند و فقط برای گذران اوقات فراغت این باغ‌ها را ساخته‌اند و اطراف آنها را حصار کشیده‌اند. چنین مالکانی اجازه برداشت آب را به دیگران نمی‌دهند. این موضوع می تواند تهدیدی برای دامپروری منطقه باشد و مشکلات بسیاری ایجاد کند. احمدی با اشاره به اجرا نشدن طرح‌های گردشگری اضافه می‌کند: با وجود اینکه نوره ظرفیت‌های گردشگری فراوانی دارد، اما هنوز طرح‌های گردشگری آن‌چنان که باید، دراین روستا اجرا نشده است.

معماری روستا
دهیار نوره نیز با اشاره به قدمت تاریخی این روستا می گوید: نوره، روستایی بسیار زیبا با بافت مسکونی متراکم است که در دره و روی شیب واقع شده و سقف خانه‌های آن نیز مسطح است. «رحمت‌الله‌محمدی» می افزاید: در بنای خانه‌های روستا عموما مصالح بومی موجود دراین ‌‌منطقه مانند سنگ و چوب به کار رفته است و خانه‌ها در‌های چوبی و پنجره‌های کوچکی دارند. وی ادامه می‌دهد: سقف‌ خانه‌های روستا نیز پوشش چوبی دارد و درختان صنوبر، بید و چنار در تأمین چوب مورد نیاز دراین زمینه بسیار مؤثرند. محمدی عنوان می کند: این روستا ازنظر معماری بسیار ساده و زیباست و با توجه به نوع فعالیت‌های اقتصادی مردم، معماری داخلی خانه‌ها نیز با هم متفاوت است.

روستای هدف گردشگری
دهیار روستا ادامه می‌دهد: روستاهای کردستان ازنظر معماری بسیار جالب توجهند و بیشتر آنها با مصالحی از جنس سنگ بنا شده‌اند. دراین میان نوره نیز به دلیل بهره‌مندی از بافت سنگی، به‌عنوان یکی از روستاهای هدف گردشگری استان مطرح شده است. محمدی همچنین با اشاره به ارتباط دهیاری با اهالی روستا اظهار می‌کند: ارتباط مناسبی میان ما وجود دارد، اما برخی از اهالی بدون توجه به بافت معماری روستا، انتظار دارند که مجوز ساخت و‌ساز با مصالح ساختمانی جدید را دریافت کنند که این موضوع با اساس کار ما مغایرت دارد. وی ادامه می‌دهد: دراین زمینه با مشکل فرهنگسازی مواجهیم و معتقدیم که اهالی روستا باید به این نتیجه برسند که نوره به دلیل بافت معماری سنتی که همان سنگ است، به روستای هدف گردشگری تبدیل شده است. پس نباید این فضا را خراب کرد و شکل دیگری به آن بخشید، چون به گردشگرپذیر بودن این روستا خدشه وارد می شود. محمدی با اشاره به فعالیت‌های عمرانی انجام شده در نوره اظهارمی‌کند: درچند سال گذشته حدود ۱۴تا ۱۵هزار‌متر سنگفرش در معابر اصلی روستا اجرا شده است و امیدواریم اجرای اینگونه طرح‌ها همچنان ادامه یابد. وی اضافه می کند: اکنون مشکل اصلی روستا، شبکه فاضلاب است. مدت‌هاست که بیش از ۳هزار‌متر لوله سبک کار گذاشته شده است و با ایجاد تصفیه خانه، این مشکل رفع می شود. البته مسئولان وعده‌هایی در این زمینه داده‌اند که هنوز عملی نشده است.

مراکز آموزشی فرسوده
دهیار روستا همچنین با اشاره به کمبود مراکز آموزشی در نوره می‌افزاید: دراین روستا ۲ مدرسه ابتدایی و راهنمایی وجود دارد که زمان ساخت آنها و مربوط به سال ۳۵ است. بنای این مدرسه‌ها بیش ازپیش فرسوده است و خطر تخریب آنها نیز وجود دارد، زیرا بیشتر دیوارها از بافت سنگ و گل است. محمدی می گوید: نوره جزو روستاهای گردشگری استان محسوب می‌شود، به همین دلیل وعده‌های فراوانی برای اجرای طرح‌های گردشگری داده شده، اما هنوز طرحی اجرا نشده است. وی وجود پیچ‌های تند در جاده منتهی به روستا را از دیگر مشکلات می داند و می افزاید: در مسیر‌‌تردد به این روستا چند پیچ خطرناک وجود دارد که یکی از طرح‌های اجرا نشده مربوط به حذف این موانع است، زیرا وجود این مشکلات مانع از ورود گردشگران به منطقه می‌شود.

نیاز به مراکز تفریحی
این دهیار اظهار می کند: با توجه به نیاز به مراکز تفریحی و سرگرمی برای کودکان، اکنون یک پارک کودک وجود دارد و در برنامه‌های دهیاری، ایجاد یک مرکز دیگر نیز درنظر گرفته شده و زمین مود نیاز آن هم تأمین شده است. محمدی عنوان می‌کند: دهیاری به‌عنوان نماینده اجرایی دولت در روستا، سعی می‌کند با ارتباط مناسب با اهالی اقدام‌هایی در خور شأن مردم انجام دهد. ما هم در این زمینه توانسته‌ایم موفق عمل کنیم.